02-01-12

Diverse aspecten van Geloven in de serie 'Belief', deze week 's avonds op BBC Radio 3

Gedurende de vijf werkdagen van de week van maandag 2 tot en met vrijdag 6 januari wordt door de Britse cultuurzender een programma van een half uur uitgezonden onder de titel Belief.

Op maandag 2 januari kunt u in genoemde dertig minuten luisteren naar een interview met Rupert Sheldraka (geboren 1942) over de relatie tussen wetenschap en religie. (Uitzending is tussen 22:30 uur en 23:00 uur.)

De Brits-Iranese komiek en acteur Omid Djalili (geboren 1965) geeft op dinsdag 3 januari een interview over het geloof. (Uitzending tussen 22:30 uur en 23:00 uur onze tijd.)

Op woensdag 4 januari wordt opnieuw een interview uitgezonden: deze keer met romancière en dramaschrijfster Stella Duffy (geboren 1963 te Londen) over haar katholieke jeugd in Nieuw-Zeeland, alsmede over haar bekering tot het boeddhisme.(Uitzending tussen 23:00 uur en 23:30 uur onze tijd.)

Choreograaf Akram Khan spreekt op donderdag 5 januari over de invloed van zijn moslim-opvoeding op zijn werk. (Uitzending tussen 22:30 uur en 23:00 uur.)

De serie wordt op vrijdag 6 januari afgesloten door een interview met biochemicus Denis Alexander, over de relatie tussen zijn christelijke geloof en de wetenschap.
(Uitzending tussen 22:15 uur en 22:45 uur.)

Afbeeldingen
1. Celbioloog Rupert Sheldraka.
2. Schrijfster Stella Duffy.
3. Choreograaf Akram Khan.

01-01-12

De verkeerde keuze van Youp van 't Hek

Het blijkt voor te komen: een cabaretier, die terecht zeer kritisch is ─, en voor kijkers en luisteraars alleen al daarom een genoegen is om naar te luisteren, en, zo mogelijk, te kijken ─, maar die elke kritische afstand verliest als hij iets mooi (b)lijkt te vinden. Het was dan ook een miskleun eerste klas om een fiedelende mevrouw als begeleiding te kiezen, die nimmer een wonderkind is geweest maar in die tijd, nu zo ongeveer een halve eeuw geleden, zich eerder gedroeg als een wonderlijk wezentje. Nooit is ze boven de middelmaat uitgekomen. Anders gezegd: na een halve eeuw is ze ook wel helemaal uitgestreken. En dan zo iemand te kwalificeren als Grande Dame van de Nederlandse klassieke muziek, alleen omdat je iets mooi vindt, is nimmer aanvaardbaar. Mooi is een esthetisch begrip dat door velen zelfs als epitheton ornans wordt geplakt op de muziek-verkrachtingen van de jongeheer Rieu en andere cultuur-vernietigende chemische smaakmakers, die met muziek per definitie niets van doen hebben.

Met zulke destructieve lieden zullen we Emmy Verhey, hier en elders, nooit vergelijken, omdat zij in die vijftig jaar wel eens heeft bewezen dat ze iets met haar instrument en de daarbij behorende stok kan, en ik heb zelfs, enkele jaren geleden nog, eens een zeer goed concert in het kader van kamermuziek met haar, samen met de voortreffelijke pianist Paolo Giacometti, meegemaakt, maar verder. . . . . uitzien naar nieuwe optredens? Nou nee. Laat het vooral vergane glorie blijven.

Het zou dan ook geen kwaad kunnen als een zeer kritische ─ en mede deswege, ook van deze zijde, hogelijk gewaardeerde ─ cabaretier voor een volgend optreden iets dichter bij zijn leest zou blijven, en niet opnieuw zo'n slechte keuze zou maken voor een eventuele begeleiding.
Mooi is simpelweg niet genoeg, omdat het nimmer een garantie voor kwaliteit is.

__________

Afbeeldingen

1. Youp van 't Hek tijdens een optreden in de Kleine Komedie Amsterdam, die met opheffing werd bedreigd.

2. Violiste Emmy Verhey. Foto van haar website.

04-12-11

Verfilming van toneelstuk 'Easy Virtue' van Noel Coward door Stephan Elliott, hedenavond op BBC Two

De speelfilm Easy Virtue, een romantische speelfilm van de Australische regisseur Stephan Elliott (*1964), een Brits-Canadese coproductie uit 2008, is te zien op de Britse tv-zender BBC Two, op deze zondag 4 december, tussen 18:30 uur en 20:00 uur onze tijd. Hiervoor heeft hij het gelijknamige toneelstuk uit 1925 van de Britse, veelzijdig werkende en zeer vruchtbare Noel Coward (1899-1973) als uitgangspunt genomen.

Een jonge Brit, John Whittaker, raakt verliefd op een rijke Amerikaanse vrouw, genaamd Larita, en hij is vastbesloten met haar in het huwelijk te treden. Hij neemt haar daarom mee naar zijn ouderlijk huis, maar de bejegening door zijn vader en moeder zijn allesbehalve aangenaam.

Op ons toestel thuis dat zorgt voor oogcontact in bewegende beelden met de personages in het verhaal ontmoeten we onder anderen Jessica Briel, Ben Barnes, Kristin Scott Thomas en Colin Firth.

16-09-11

Gandalf en Jezus in één theatervoorstelling van de gebroeders Kamps; zaterdagavond op Nederland 3-tv

De tweelingbroers Wart en Tim Kamps hebben in 2009 een theatervoorstelling gepresenteerd met de titel Kamps & Kamps 1. Het thema daarin was broedertwist, en om dat element goed te benadrukken, zijn diverse historische figuren samen met fictieve personages opgevoerd; zo komen Jezus en Gandalf binnen één theaters'show' voor het voetlicht.

Wordt het toch nog gezellig.
Een registratie van de voorstelling uit 2009 wordt door de Vara via Nederland 3 uitgezonden op zaterdag 17 september, tussen 22:55 uur en 23:55 uur.
Die 1 achter Kamps & Kamps zou wel eens kunnen duiden op meer. Dat vernemen we dan ook wel weer.

18-11-10

Première 'Der Rosenkavalier' van Opera Zuid, vrijdag in Maastricht; daarna tournee door Nederland

 

De Duitse componist (en dirigent)
Richard Strauss (1864-1949), getekend 
door Jarko Aikens, Groningen 1984. 
(Archief Heinz Wallisch, tevens ©.)  

Bijna een eeuw oud

Voordat Opera Zuid met de herfstproductie van 2010 — Der Rosenkavalier uit 1911 van Richard Strauss (1864-1949) — door ons land gaat toeren, worden er eerst twee voorstellingen in de vestigingsplaats van het gezelschap, Maastricht, gegeven. De première zal worden gerealiseerd op vrijdag 19 november — aanvangstijd 19:30 uur — in het Theater aan de Vrijthof in de Limburgse hoofdstad, en op zondag 21 november wordt er een matinee (vanaf 14:00 uur) gegeven in dezelfde entourage. Daarna begint de tournee door Nederland: op dinsdag 23 november in de Stadsschouwburg van Groningen en volgen nog negen steden. Waar en wanneer kunt u zien in de Speellijst van Opera Zuid.


Terugblik

Op 26 januari 1911 — op zo'n tien weken na een eeuw geleden is in de Semper Oper te Dresden deze Komödie für Musik voor het eerst opgevoerd. De regisseur was Max Reinhardt (1873-1943) en Georg Toller, de aankleiding was toevertrouwd aan Alfred Roller (1864-1935). Deze is heel lang de standaard voor opvoeringen van deze opera gebleven. 

De tekst is afkomstig van Hugo von Hofmannsthal (1874-1929), daarbij in hoge mate profiterend van de ondersteuning van Harry Graf Keßler (1868-1937), die afgebeeld (door Edvard Munch) te vinden is op Rond1900.nl, op 11 maart 2007.
Nog in 1911 werden opvoeringen gerealiseerd in München, Berlijn, Milaan, Praag, Wenen en Boedapest. In 1913 werd Der Rosenkavalier op twee verder verwijderde opera-podia gespeeld: te Londen in Covent Garden en in New York.

De handeling
Het gebeuren speelt zich af tijdens de eerste jaren van de regering van de Oostenrijkse keizerin Maria Theresia (1717-1780), omstreeks 1740 in Wenen.
Marie-Theres von Werdenberg, echtgenote van Feldmarchal von Werdenberg, beleeft, tijdens de afwezigheid van haar echtgenoot, een liefdesnacht met de jonge graaf Octavian Rofrano — die Quinquin wordt genoemd. Het ontbijt dat de beiden tijdens de ochtend na de nacht in rust willen genieten, wordt echter onverwacht verstoord door de komst van Baron Ochs auf Lerchenau, iemand uit de familie van de maarschalkse (Marschallin).
Razendsnel weet Octavian zich te verkleden als kamenier Mariandl — daarom wordt de rol van de jonge minnaar gezongen door een vrouw (sopraan of mezzosopraan): zoiets noemt men een Hosenrolle.

 

Scènefoto uit de wereldpremière van Der Rosenkavalier, zoals gepresenteerd op 26 januari 1911 in de Hofoper Dresden. Hier maakt — in de tweede akte — de jonge graaf Octavian Rofrano met de zilveren roos (uitgebeeld door Eva von der Osten in een Hosenrolle) zijn opwachting bij Sophie, gespeeld door Minnie Nast.


De baron koestert vergevorderde plannen om in het huwelijk te treden met Sophie, de dochter van een kort tevoren in de adelstand verheven Fininal, en hij hoopt dat de Marschallin hem een 
Bräutigamsführer terzijde wil stellen, die — geheel volgens de geldende traditie — aan de bruid (Sophie) een zilveren roos zal overhandigen. De Marschallin stelt Octavian voor. In aansluiting daarop mijmert zij melancholisch over de vergankelijkheid van de tijd.

Als Octavian de zilveren roos aan Sophie overhandigt, raken die beiden onmiddellijk verliefd op elkaar. Daarbij komt dat Sophie een hevige afkeer heeft van het onbehouwen gedrag van haar toekomstige wederhelft, en op grond daarvan vastbesloten is om niet de zijne te worden.

Maria Jeritza, een van de beroemdste
zangeressen van haar tijd speelt hier
de rol van Octavian in de versie van
Der Rosenkavalier in 1913 te New
York in de Metropolitan Opera.

Tijdens een duel met Octavian raakt Ochs licht gewond, maar hij toont zich verzoenlijk opgetogen als hij een van ene Annina een brief van de zogenaamde Mariandl krijgt, met daarin het verzoek om een rendez-vous.
In een kroegje aan de rand van de stad hebben Octavian, Annina en Valzacchi reeds alle voorbereidingen getroffen om Ochs tot op het bot te blameren. Tijdens het souper van de baron met kamenier Mariandl doemen plotseling allerlei spookachtige gestalten op, waarna Ochs in opperste verwarring en angst om de politie roept. Daarop verschijnen een politieman, Faninal met Sophie, de Marschallin en Mariandl, die direct weer de gestalte van Octavian aanneemt.
Dan kiest de baron de weg van de minste weerstand en laat hij de anderen verder ongemoeid. De Marschallin doet dan eveneens afstand van de jonge graaf Octavian, die ze deze uitkomst reeds had voorspeld.


Met deze Rosenkavalier is Richard Strauss er niet alleen in geslaagd één van zijn grote wensen — een opera in de trant van een Mozart-buffo te componeren — gerealiseerd, maar daarbij is het niet gebleven. Hier en daar kunnen we zelfs spreken van een  komedie der vergissingen zoals William Shakespere die voor het toneel 'componeerde'.


 

22-07-10

Docu over 'Buitenspelen met Willy', in het Drentse Shakespeare Openluchttheater te Diever

Het digitale Nederlandse televisiekanaal Holland Doc 24 presenteert op donderdag 22 juli, tussen 21:28 uur en 22:36 uur de documentaire Buitenspelen van Rosa van Hofwegen, over het Shakespeare Openluchttheater in de Drentse plaats Diever, waar jaarlijks één van de toneelspelen van William Shakespeare (1564-1616) wordt opgevoerd, en met zeer veel succes. Al meer dan zestig jaar is dit evenement in trek bij de liefhebbers, die van heinde en verre komen om het gebeuren te kunnen bijwonen.

Het Openluchttheater bevindt zich in de bossen en dat maakt het voor tal van Shakespeare-spelen alleen maar gemakkelijker, aangezien er hier en daar nog wel eens sprake is van een bos in die comedies en tragedies.

Holland Doc 24 herhaalt de documentaire deze week in ieder geval nog twee keer: op vrijdag 23 juli, 's avonds tussen 22:47 uur en 23:55 uur, en op zaterdag 24 juli, eveneens 's avonds tussen 21:02 uur en 22:10 uur. Voor eventueel meer herhalingen op tijdstippen in de nachtelijke uren en overdag vanaf 06:10 uur raadplege men de digitale programmagegevens via gids.vpro.nl

 

11:27 Gepost door Heinz Wallisch in Letteren: Engels, Theaterkunsten | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

21-06-10

Beroep: toneelspeler. Documentatie in vijf afleveringen deze week in The essay op BBC Radio 3


De Britse zender BBC radio 3 biedt de komende vijf dagen, direct na middernacht — al die dagen tussen 00:00 uur en 00:15 uur onze tijd, in het vaste programmaonderdeelThe essay — de aflevering van deze week in vijf delen onder de titel Half shame, half glory — Postcards from the acting profession.
Het eerste onderdeel — dat in de nacht van maandag op dinsdag te beluisteren valt — behandelt de rol van de toneelspeler — die in de onderhavige context beter 
acteur kan worden genoemd — als verteller van verhalen, waarbij de stem een instrument van doorslaggevende betekenis is.
In het tweede gedeelte — tijdens de nacht van dinsdag op woensdag — komt de stellin aan de orde dat optreden in een toneelstuk veel meer een kwestie is van perfectioneren in plaats van een zaak van oefenen.
Het derde deel — in de nacht van woensdag op donderdag — is het thema de relatie russen acteur en regisseur.

Deel vier — als het officieel reeds vrijdag is — laat de luisteraar kennismaken met acteur Mat Fraser (geboren 1962), die altijd een koffertje bij zich heeft, en over de inhoud daarvan vertelt: allemaal hulpmiddelen voor een acteur, welke hem aan een baan zouden kunnen helpen; hij neemt het dan ook altijd mee naar audities.
Het laatste onderdeel — dat in de nacht van vrijdag op zaterdag ter kennisname de ether zal worden ingezonden — gaat over de vraag wat het betekent om als acteur werk te hebben, en daarnaast wat het inhoudt om 
werkloos te zijn. Hetgeen niet hoeft te, en zelden zal, betekenen dat de persoon in kwestie ook werkeloos is.

__________

Afbeelding: Acteur Mat Fraser op de confronterende toer met een striptease, waarbij hij zich ook ontdoet van zijn armprotheses.